زرینکوب

چگونه می توان ایرانی بود؟ / شناسایی نژاد خالص ایرانی، تصوری کودکانه

به قلم دکتر زرین کوب دکتر عبدالحسین زرینکوب (درگذشت: ۱۳۷۸) طی مقاله ای در سال ۱۳۵۲ می نویسد: «چگونه می توان ایرانی بود؟ بدون شک خون و نژاد درین مورد عامل اساسی نیست چراکه از دوران هخامنشی تا امروز آنقدر اقوام مختلف از پارسی و سکایی و تورانی و یونانی و عرب و تاتار در این سرزمین بهم آمیخته اند که تصور خون و نژاد خالص، کودکانه است… زبان هم اگرچه بی تردید در تکوین شخصیت …

بیشتر بخوانید »

از کتاب بامداد اسلام

به قلم دکتر عبدالحسین زرینکوب بامداد اسلام، ص ۴۰: «اسلام، عرب را از کفر و عصیان و نفاق و شقاق جاهلیت، به ایمان و یگانگی و دوستی و برادری خواند. حیات جاهلی قریش را که آگنده از جور و تعدی و عصیان و شرارت و باده خواری و زناکاری و بیباکی و آدمکشی بود راه خطا می خواند و راه نیکی را که صراط مستقیم می خواند عبارت می دانست از تسلیم به حق و … …

بیشتر بخوانید »

پیامبر اسلام(ص) از زبان زرینکوب

به قلم دکتر عبدالحسین زرین کوب ـ «(حضرت محمدص) در غایت سادگی می زیست. روی زمین می نشست و روی زمین غذا می خورد. در بازارها راه می رفت. عبا بر تن می کرد و با بینوایان می نشست. می گفت: بنده ام؛ مثل بنده می خورم و مثل بنده می نوشم. در معاشرت مهربان و مؤدب و در غذا ساده و قانع بود. مکرر گرسنگی می کشید و غذا را نیز تا حد سیری نمی خورد… …

بیشتر بخوانید »

از کتاب دو قرن سکوت

دو قرن سکوت، ص ۵۹: «عرب که حتی خود نیز خویشتن را پست و وحشی می خواند در زیر لوای دینی که محمد(ص) آورده بود، در راه وحدت و عظمت گام می زد. پیام تازه ای که محمد(ص) خود را حامل آن می دانست همه ی جهان را به برابری و نیکی و برادری می خواند و از شرک و نفاق و جور و بیداد نهی می کرد. نه همان اعراب که زندگی شان یکسره در …

بیشتر بخوانید »

جزیه سبب اسلام آوردن ایرانی ها نبود

به قلم عبدالحسین زرین کوب همواره می گویند: پس از فتح ایران به دست مسلمانان، چنان جزیه ای از زرتشتی ها می گرفتند که سبب شد زرتشتی ها اسلام را بپذیرند. از گفته های زرین کوب استفاده می شود که به دو دلیل این ادعا غلط است: یک) مقدار جزیه ای که از زرتشتی ها دریافت می شد، به مرات کمتر از آن چیزی بود که به حکومت ساسانیان می دادند. وی می نویسد: «مجوس جزیه …

بیشتر بخوانید »

ادیان غیرزرتشتی در عصر ساسانیان

به قلم عبدالحسین زرین کوب برخی پیروی از دین زرتشتی را به این دلیل ترجیح می دهند که دین آبا و اجدادی ایرانی ها بوده است. به فرض که چنین ملاکی درست باشد ـ که نیست ـ همه ی ایرانی ها زرتشتی نبوده اند. دکتر عبدالحسین زرینکوب پیروان غیر دین زرتشتی در ایران و در عصر ساسانی را برشمرده است. وی در کتاب تاریخ ایران بعد از اسلام، صفحه ۱۶۸ ـ ۱۸۲ ادیان گوناگون در ایران …

بیشتر بخوانید »

آیا مسلمانان اوستا را از بین بردند؟

به قلم دکتر عبدالحسین زرین کوب یکی از بحث های مطرح این است که چرا بخش های عمده ی اوستا پس از ورود اسلام به ایران، از بین رفت؟ آیا مسلمانان آن بخش ها را از بین بردند؟ چه بسا بعضی چنین گمانی داشته باشند که مسلمانان اوستا را از کتب ضاله می دانستند و اقدام به نابودی آن کردند. مورخ برجسته دکتر عبدالحسین زرینکوب چنین دیدگاهی را نمی پذیرد. وی در کتاب تاریخ ایران بعد …

بیشتر بخوانید »

آیا موبدان در طول تاریخ به حداقل درآمد بسنده می کردند؟

موبدان ـ زرتشتیان

به قلم مدیر سایت دکتر اردشیر خورشیدیان ـ رئیس انجمن موبدان تهران ـ می نویسد: «روحانیون زرتشتی هیچگاه پول یا درآمد موظف برای خود از بهدینان طلب نکرده اند و در طول تاریخ به اشوداد راضی بودند و سعی می کردند با حداقل درآمد و اکونومی و پاکی و پارسائی زندگی نمایند.» (جهان بینی اشوزرتشت، ص ۱۰۶) اما مورخ برجسته دکتر عبدالحسین زرین کوب، در کتاب تاریخ ایران بعد از اسلام، صفحه ۱۵۹ وضعیت موبدان در …

بیشتر بخوانید »

اسلام اختیاری ایرانیان / زرینکوب: فتح اسلامی با جنگ اما نشر اسلام بدون جنگ

به قلم دکتر عبدالحسین زرین کوب  «فتح اسلامی البته با جنگ حاصل شد اما نشر اسلام در بین مردم کشورهای فتح شده به زور جنگ نبود.» (کارنامه اسلام، ص ۱۱)  «اسلام رفته رفته در سرزمین های فتح شده انتشار و قبول می یافت و این انتشار و قبول نه از راه عنف و فشار بود.» (کارنامه اسلام، ص ۱۲)  «درست است که بعضی خلفا در معامله با اهل ذمه خشونت نشان می دادند، از تجدید بنای معابدشان …

بیشتر بخوانید »

پیشرفت ها و خدمات علمی مسلمانان

به قلم زرین کوب برخی افراد ـ از روی ناآگاهی یا عناد ـ مسلمانان را انسان هایی عقب مانده از نظر علمی می دانند اما جملاتی از دکتر عبدالحسین زرینکوب: «وقتی طب از دست سریانی ها به دست مسلمین افتاد تحقیق و مطالعه در آن جنبه ی جدی تر و دقیق تر گرفت. به جای رساله های کوتاه علمی که معمول سریانی ها بود، دائرهالمعارف های جامع طبی به وسیله ی مسلمین تألیف شد.» (کارنامه ی اسلام، …

بیشتر بخوانید »

زن در اسلام از نگاه زرینکوب

به قلم دکتر عبدالحسین زرین کوب «… زن، بر خلاف مشهور، در قلمرو اسلامی وضعش اسارت آمیز به نظر نمی آمد. در بین زنان مسلمان کسانی بودند که در امور اجتماعی و حتی کارهای راجع به حکومت نیز از خود لیاقت نشان دادند، بعضی از آنها ملکه یا نایب السلطنه بودند. نام امثال ترکان خاتون، آبش خاتون، شجره الدرّ و امثال آن ها در تواریخ محلی مسلمین هست. بعضی از زنان در امور اجتماعی نیز قابلیت …

بیشتر بخوانید »